ทฤษฎีการเกิดเพลิงไหม้

เจ้าหน้าที่ดับเพลิงทุกคนที่ประจำแต่ละสถานีดับเพลิง จะต้องเรียนรู้เข้าใจพื้นฐานการดับเพลิง ซึ่งในหลักสูตรบรรเทาสาธารณภัยขั้นต้นจะต้องเรียนและศึกษา เอาเป็นว่าบันทึกไว้ทบทวนก็แล้วกันครับและเผื่อผู้ที่สนใจ ซึ่งเนื้อหาก็มาจากอาจารย์หลายๆท่านหลายๆหลักสูตร

ทฤษฎีการเกิดเพลิงไหม้

การเผาไหม้หรือการสันดาป เป็นปฏิกิริยาการคายความร้อนซึ่่งเป็นสภาวะที่เกิดจากเชื้อเพลิงไม่ว่าจะเป็นของแข็ง ของเหลว ก๊าซ เมื่อเผาไหม้แล้วก่อเกิดพลังงาน

มีองค์ประกอบหรือปัจจัยอยู่ 4 อย่าง

Fire triangle1.เชื้อเพลิง Fuel

2.ออกซิเจน Oxygen

3.ความร้อน Heat

4.ปฏิกิริยาลูกโซ่ Chemecal chian Reaction

องค์ประกอบทั้งหมดต้องมีอัตราส่วนที่พอเหมาะ

 

 

 

 

ช่วงการลุกไหม้ของเชื้อเพลิง Flammable range

  • LEL (Lower explossive limit) คืออัตราส่วนอย่างต่ำที่ทำให้เชื้อเพลิงกับอากาศสามารถจุดติดเป็นเปลวไฟได้
  • IM (Ideal mixture) คืออัตราส่วนพอเหมาะที่ทำให้เชื้อเพลิงและอากาศเกิดจุดติดอย่างรวดเร็ว และให้อุณภูมิสูงสุด
  • UEL (Upper explosive limit) คืออัตราส่วนที่มีสารที่เป็นเชื้อเพลิงมากเกินไปทำให้จุดติดไม่สมบูรณ์

flammable 1

ซึ่งช่วงของการจุดติดเชื้อเพลิงแต่ละประเภทก็จะแตกต่างกันตามขบวนการคายไอของเชื้อเพลิง Pyrolysis = เป็นขบวนการสลายตัวของสารด้วยความร้อน เช่น ไม้(C6H10O5) เมื่อสลายตัวเป็น คาร์บอน ,ไฮดรอเจน และทำปฏิกิริยากับออกซิเจน เมื่อได้รับความร้อนจะเกิด

  • ก๊าซที่ไม่ติดไฟ ได้แก่ คาร์บอนไดออกไซค์ Carbon dioxide (co2) ไอน้ำ water (H2O)
  • ก๊าซติดไฟ ได้แก่ คาร์บอนมอนออกไซค์ Carbon monoxide (CO)
  • เขม่า Soot (Carbon particles,C) เกิดขึ้น)
  • อากาศ ออกซิเจน,ไนโตรเจน อื่นๆ

การเผาไหม้ที่ไม่สมบูรณ์เกิดขึ้นเนื่องจาก ปริมาณของออกซิเจนลดน้อยลง ซึ่งสามารถสังเกตเห็นได้จากสีของเปลวไฟที่เปลี่ยนไป เมื่อมีออกซิเจนในปริมาณที่เหมาะสมเปลวไฟจะมีสีเหลืองสว่าง เมื่อออกซิเจนลดน้อยลงสีของเปลวไฟจะเริ่มเปลี่ยนเป็นสีเหลืองส้ม ส้มแก่ และเป็นสีแดง เมื่อมีปริมาณออกซิเจนต่ำมากไฟจะเริ่มดับด้วยตนเองได้เนื่องจากขาดออกซิเจน

 

การพัฒนาของไฟ การเผาไหม้ทำให้เกิดก๊าซและควันไฟ ซึ่งแบ่งเป็น 4 ช่วง คือ

1.ช่วงลุกไหม้ Ignition เป็นช่วงของการเริ่มลุกไหม้ที่จุดต้นเพลิง

2.ช่วงขยายตัว Growth เป็นช่วงไฟเริ่มลุกไหม้มากขึ้น มีการลุกลามด้วยวิธีการต่างๆ

3.ช่วงลุกไหม้เต็มที่ Fully Developed เป็นช่วงการลุกไหม้อย่างเต็มที่มีขนาดใหญ่เต็มพื้นที่ของการเกิดเพลิงไหม้

4.ช่วงไฟมอด Decay เป็นช่วงที่ไฟเริ่มขาดปัจจัยในการลุกไหม้ ตามองค์ประกอบของไฟ คือเชื้อเพลิง ความร้อน ออกซิเจน ทำให้ไฟมอดและดับลงในที่สุด

 

 

Copyright